Garbary 71/19 61-758 Poznań
796 448 666
rodo@leanlaw.pl

RODO – czy znasz swoje prawa?

Created with Sketch.

RODO – czy znasz swoje prawa?

Czytając artykuły o RODO uwaga skupia się przede wszystkim na obowiązkach, jakie zostały nałożone na administratorów danych osobowych.

Rozporządzenie o ochronie danych osobowych to nie tylko wytyczne dla administratorów, znajdziemy tam również szereg praw, które przysługują nam – osobom, które przekazują swoje dane osobowe do przetwarzania. Jakie prawa nam przysługują?

Prawo dostępu do informacji

„Chcę wiedzieć wszystko o danych, które macie na mój temat!”

Mamy prawo nie tylko do dostępu do naszych danych i wiedzy o tym, jakie dane osobowe przetwarza administrator. Jego obowiązkiem jest udzielenie nam wszelkich informacji związanych z naszymi danymi, które są przez niego przetwarzane. Administrator jest zobligowany w zwięzłej, przejrzystej i łatwo dostępnej formie, posługując się jasnym i prostym językiem przekazać nam te informacje.

Może to zrobić na piśmie, elektronicznie lub ustnie (na nasze żądanie), o ile potwierdzimy swoją tożsamość. Warto wiedzieć, że administrator ma określony maksymalny termin na udzielenie nam informacji – miesiąc od otrzymania naszego roszczenia. Z powodu niekiedy dużej liczby wniosków o udzielenie informacji może on przedłużyć ten termin o kolejne dwa miesiące, jednak musi nas poinformować o przedłużeniu czasu oczekiwania wraz z wytłumaczeniem opóźnienia.

W przypadku niepodjęcia przez administratora działań związanych z żądaniem – musi on nas poinformować o powodach, ze względu na które nie podjął żadnej czynności, a także o tym, że przysługuje nam możliwość wniesienia skargi do organu nadzorczego oraz do skorzystania ze środków ochrony prawnej przed sądem.

Z zasady, otrzymanie takich informacji jest bezpłatne. Jednak administrator może pobrać opłatę za poniesione koszty ich udzielenia, jednakże tylko wtedy gdy uzna, że nasze żądanie jest nieuzasadnione lub nadmierne. To na administratorze danych spoczywa obowiązek wykazania nieuzasadnionego charakteru żądania.

Jakie informacje musimy uzyskać od administratora w momencie przekazywania naszych danych osobowych?

Przede wszystkim musimy wiedzieć kim on dokładnie jest i jak będziemy mogli się z nim skontaktować. W przypadku gdy wyznaczył on Inspektora Ochrony Danych również podaje nam na niego „namiary” – dzięki temu wiemy, że jest to osoba kontaktowa w zakresie danych osobowych.  Musimy znać również cele, w jakich administrator chce uzyskać nasze dane oraz okres czasu przez jaki będzie je przetrzymywał. Przysługuje nam również prawo do otrzymania wiadomości o tym, co będzie działo się z naszymi danymi, czyli czy będą one przekazywane innym podmiotom lub odbiorcom.

Obowiązkiem administratora jest także udzielenie informacji o przysługujących nam prawach. Jeżeli planuje on kontynuować przetwarzanie danych osobowych w celu innym niż zamierzony (celu, w którym dane zostały pierwotnie zebrane) – przed takim dalszym przetwarzaniem jest zobligowany zawiadomić o tym fakcie osobę, której dane dotyczą, udzielając przy tym wszelkich innych stosownych informacji. Może się zdarzyć tak, że ktoś pozyska nasze dane niebezpośrednio od nas. Wyobraźmy sobie, że mąż chce zrobić żonie niespodziankę i prosi o dostarczenie do niej kwiatów. W celu doręczenia musi podać jej dane. Wówczas administrator musi poinformować o źródle uzyskania naszych danych,  wskazując w tym przypadku męża.

Prawo do sprostowania

„Zmieniłem numer telefonu, chcę żeby to poprawiono!”

Zmieniamy numer telefonu, adres zamieszkania, nazwisko. W każdej z tych sytuacji dane posiadane przez administratora stają się niepoprawne lub nieaktualne, mamy wówczas prawo żądać tego, aby zostały one skorygowane.

Prawo do bycia zapomnianym

„Chcę aby usunięto wszystkie moje dane!”

Jest to prawo do tego, by żądać od administratora naszych danych osobowych usunięcia wszystkich danych, które posiada na nasz temat. Ma on obowiązek zrobić to niezwłocznie – nie tylko w momencie, w którym o to wniesiemy, ale także zawsze wtedy gdy posiadanie naszych danych nie jest już niezbędne do wypełnienia celów, w jakich zostały zebrane. Administrator jest również zobowiązany do skasowania naszych danych, gdy cofniemy swoją zgodę na ich przetwarzanie oraz kiedy były one przetwarzane niezgodnie z prawem. W sytuacji gdzie administrator udostępnił nasze dane przekazując je innym podmiotom przetwarzającym, gdy korzystamy z naszego prawa do bycia zapomnianym, musi on poinformować wszystkie inne podmioty, którym przekazał nasz dane, informację, że żądamy ich usunięcia oraz zobligować do skasowania wszystkich kopii.

Warto pamiętać, że administrator nie zawsze może całkowicie usunąć nasze dane. Istnieją odrębne przepisy, które nakazują przechowywanie danych osobowych przez określony czas np. zgodnie z prawem pracy, pracodawca jest zobowiązany przechowywać dane pracownika przez okres 50 lat (od 1 stycznia 2019 roku – 10 lat) od zakończenia stosunku pracy.

Prawo do ograniczenia przetwarzania

„Nie potrzebujecie już moich danych, chcę żebyście ograniczyli ich przetwarzanie!”

Istnieją okoliczności, w których możemy chcieć by administrator ograniczył przetwarzanie naszych danych osobowych.  W momencie, gdy kwestionujemy poprawność przetwarzanych danych – administrator ogranicza ich przetwarzanie w czasie podczas którego sprawdza lub koryguje te dane. Gdy uznamy, że przetwarzanie naszych danych jest niezgodne z prawem, wcale nie musimy żądać ich usunięcia. Nie ma przeszkód by tutaj również skorzystać z prawa do ograniczenia wykorzystania naszych danych. Mamy możliwość także uznać, że podmiot posiadający nasz dane już ich nie potrzebuje – wówczas przysługuje nam prawo żądania ograniczenia przetwarzania.

Prawo do przenoszenia danych osobowych

„Chcę przenieść moje dane do innego operatora!”

Zauważyłeś w reklamie telewizyjnej lepszą ofertę na abonament telefoniczny i postanowiłeś udać się do swojego operatora by przenieść numer? W tym przypadku możesz skorzystać z prawa do przeniesienia swoich danych osobowych! Jednym warunkiem skorzystania z niego jest techniczna możliwość dokonania przeniesienia.

Jak widać praw, które przysługują osobom udostępniającym swoje dane osobowe jest całkiem sporo. W dobie, gdzie unijne rozporządzenie wciąż wprowadza całkiem spore zamieszanie pamiętajmy, by korzystać z nich mądrze.

Eliza Wojciechowska